De standaard teambuilding-activiteiten kennen we allemaal wel. Maar teamgevoel versterken gaat over méér dan af en toe met het hele team suppen, een keer een kookworkshop volgen en soms bij elkaar aan de lunchtafel aanschuiven. Hoe kun je als leidinggevende het teamgevoel verbeteren? En hoe werk je aan teamgevoel op afstand nu deels thuiswerken de norm is?

Hoe zorg je ervoor dat een team niet alleen bestaat uit zelfstandig functionerende professionals, maar dat ze zich ook echt met elkaar verbonden voelen? En dat ze elkaar helpen, begrip tonen, betrokken zijn en als team sterker staan dan alleen?

Wat is een teamgevoel?

Je denkt bij ‘teamgevoel creëren’ misschien al snel aan een team van hockeyspelers met een gezamenlijke yell. Ze zijn perfect op elkaar ingespeeld, verdelen alle taken goed en kunnen samen de wereld aan. 

Nu is het gemiddelde kantoor geen hockeyveld. En hoe betrokken je medewerkers ook zijn, een gezamenlijke yell voert wat ver. Maar teamgevoel is en blijft belangrijk. Hoe belangrijk? Dat blijkt vooral als je kijkt naar teams waar dat teamgevoel totaal ontbreekt:

  • Daar is sprake van kliekjesvorming. Dat leidt tot verdeeldheid en in het slechtste geval ook regelmatig tot geroddel op de werkvloer.
  • Je medewerkers zijn vooral bezig met hun eigen belang. Dat gaat vóór het belang van het gehele team.
  • Als er iets misgaat, wijzen je medewerkers naar een specifieke ander. Gaat iets juist heel goed? Dan wijzen ze naar zichzelf. Van teamprestaties is geen sprake
  • Verantwoordelijkheden worden op elkaar afgeschoven. Soms voelt niemand zich echt verantwoordelijk en blijft in het midden liggen wie dat dan moet oppakken. 

Dat alles wil je niet hebben. Een team functioneert beter als mensen zich betrokken voelen, de verantwoordelijkheid pakken voor individuele taken, vertrouwen in elkaar hebben, respect tonen en proactief elkaar begeleiden of taken verdelen. 

Nog een belangrijke vraag: hoe blijf je een team met thuiswerken?

Nu is een teamgevoel creëren wat lastiger als je collega’s hebt met thuiswerkdagen of als jullie meer in het algemeen het thuiswerken in de organisatie hebben omarmd. Het creëren van een teamgevoel bij thuiswerken kan een extra grote uitdaging. Samenwerken op afstand komt veel voor. Normaal gesproken heel handig in vele opzichten. Scheelt files, scheelt reistijd, scheelt slechte koffie. Maar het heeft als mogelijk nadeel dat het teamgevoel kan wegebben. 

Want als niet meer iedereen bij de vrijmibo aanhaakt, de werkmeetings soms zijn vervangen door Zoom-overleggen en dagelijkse koffiezetapparaatgesprekken er niet meer bij zijn, hoe houd je het teamgevoel dan op peil? 

Teamgevoel1

Tips voor teamgevoel verbeteren, ook bij samenwerken op afstand

Voor deze tips hoef je geen workshop suppen te boeken of andere leuke suggesties die je op de gemiddelde teambuilding Wikipedia-pagina zult tegenkomen. Nee, je teamgevoel verbeteren doe je vooral tijdens het werk. En dat kan ook prima in combinatie met samenwerken op afstand. 

Met deze 6 tips stuur jij als leidinggevende je team richting de hockey-yell-spirit.

Tip 1. Organiseer een dagstart en weekstart

Teamgevoel versterken lukt al met heel kort elke dag samen ergens aan werken. Een stand up-meeting van een kwartier is bijvoorbeeld al voldoende om het teamgevoel te creëren. Neem aan het begin van de week en aan het begin van de dag een moment om te kijken waar iedereen staat. Dat kan zowel op kantoor als via Teams.

Laat bijvoorbeeld iedereen om 9 uur inloggen via Teams of één keer per week samenkomen op kantoor en geef iedereen 1 minuut om samen te vatten wat er voor vandaag op de planning staat. Zo weten teamleden van elkaar waar ze mee bezig zijn, kunnen ze sneller bijspringen als een collega hen mogelijk nodig heeft, en ontstaat er ook een “Wij doen dit samen!”-gevoel. 

Tip 2. Gebruik het kantoor als een plek voor fysiek overleg

We zijn massaal het thuiswerken in joggingoutfit gaan omarmen. Hoe gemakkelijk en fijn is het om direct vanuit je bed een call in te rollen. Maar handig is het niet altijd. En goed voor de teamspirit ook niet. Zeker als je bijvoorbeeld met z’n tienen in een Teams-call zit en daardoor nauwelijks ziet wie er aanwezig zijn. 

Dan is er misschien ook nog een collega bij die de camera voortdurend niet aan de praat krijgt, of een andere collega die tijdens zijn meeting het geluid maar uitzet omdat de buurman aan het boren is. Nee, een teamgevoel op afstand creëren is geen makkie.

Dus: hoe fijn thuiswerken ook is, weersta de verleiding om alle overleggen via Teams te doen. Gebruik het kantoor als een plek om fysiek samen te komen voor belangrijke overleggen. 

Al plan je maar één dag per week in waarop iedereen er is, zorg ervoor dat die mogelijkheid er blijft. Goed voor de #teamspirit!

Zorg er bij voorkeur voor dat je teamleden op één en dezelfde dag naar kantoor komen. Dan heb je niet alsnog een paar collega’s die online inloggen om erbij te zijn.

Teamgevoel1

Tip 3. Grijp niet voor alles naar de mail en app

Een appje of mailtje is zo verstuurd. Handig. Kan dat punt ook weer van je to-do-list af. Maar voor een teamgevoel bij thuiswerken is het ook slim als je je medewerkers elkaar soms laat bellen. Of beter nog: videobellen. 

Het contact wordt persoonlijker als je elkaar – ook bij thuiswerken – kunt zien. Je voorkomt verkeerde interpretaties door lastige kwesties face to face te bespreken in plaats van erover heen en weer te mailen zonder gezichtsuitdrukkingen, vraagmogelijkheden en überhaupt non-verbale communicatie.

Geef hierin zelf als leidinggevende het goede voorbeeld door bijvoorbeeld een-op-een-gesprekken met je medewerkers in te plannen en niet te vaak te mailen. Maar moedig je medewerkers ook onderling aan meer te (video)bellen, minder te mailen. 

Trouwens: ken je de tip van 1-op-1-lijst al? Die kunnen we je van harte aanraden om je medewerkers minder te storen en productiever te laten werken. In de video hieronder zie je precies hoe dit werkt.

Tip 4. Gebruik een gezamenlijk takensysteem

Nog een goede manier om ervoor te zorgen dat je teamleden weten waar iedereen mee bezig is, is een gezamenlijk takensysteem. Nee joh, geen ouderwetse weekplanner. Zelf zijn we groot fan van Todoist. Andere handige tools zijn bijvoorbeeld Asana, Monday en Trello. Je kunt daarin taken noteren, deadlines aangeven, taken toewijzen, documenten uploaden en ook op elk moment terugzien wat de status van het project op dit moment is. 

Dit is sowieso een slimme timemanagement-tip om nooit meer deadlines te missen of taken over het hoofd te zien. (Meer van dit soort tips? Dan is het boek ‘Elke Dag Om 15:00 Uur Klaar’ jouw praktische gids om efficiënter en slimmer te werken.) Verder helpt het om als team meer zicht te krijgen op het grotere geheel waar je samen aan werkt. Ook dat draagt bij aan een teamgevoel op afstand.

Tip 5. Onderzoek wie welke communicatiestijl heeft 

In een goed team zitten verschillende persoonlijkheden. Tuurlijk, dat kan soms botsen. Maar als het goed is, is het ook waardevol om niet allemaal hetzelfde type te zijn. Wat kan helpen om beter samen te werken, conflicten te voorkomen en kort en bondig met elkaar te communiceren, is een DISC-analyse. 

Er komt voor elk teamlid een kleur uit: groen, blauw, rood of geel. Die kleuren staan voor hun karaktertrekken en voorkeursstijl van communiceren. Da’s hartstikke zinnig om te weten. 

DISC onderscheidt vier typen karaktertrekken die elk teamlid in meer of mindere mate zal hebben:

  • Rood: daadkrachtig, direct, gericht op resultaat en sterk eergevoel.
  • Geel: gericht op mensen, optimistisch, gericht op plezier, moedigt aan en inspireert.
  • Blauw: accuraat, oog voor detail, voorzichtig, gericht op hoge kwaliteit.
  • Groen: ondersteunend, zorgzaam en sociaal, houdt van harmonie en stabiliteit. 

Ontstaan er conflicten binnen het team? Dan komt dat vaak doordat de ene persoon zich minder goed herkent in hoe de ander werkt of communiceert. De een is bijvoorbeeld vooral blauw en werkt graag met lijstjes, duidelijke deadlines en concrete actiepunten. De ander is juist geel en heeft allerlei innovatieve ideeën, waarbij hij meer naar de grotere lijnen dan naar de details kijkt. Die twee kunnen elkaar enorm versterken, maar het is dan wel slim als ze ontdekken hoe ze het beste met de ander kunnen samenwerken en communiceren. Zo voorkom je verwijten als “Lars is altijd zo star!” of juist “Waarom komt Kim nooit to the point?”. 

Een versimpelde versie van de DISC-analyse kun je je medewerkers laten invullen via What’s Your Genius. Ze kunnen zo elkaars kwaliteiten en valkuilen leren kennen, en daardoor ook gemakkelijker een beroep doen op de juiste collega. Of juist te hulp schieten als zij mogelijk iets voor een ander kunnen betekenen. 

Naast dat het helpt je om je teamleden voor te stellen aan elkaars DISC-kleur, is het überhaupt een goed idee om hen elkaar beter te leren kennen. Ook op persoonlijk vlak. Plan bijvoorbeeld op kantoor gezamenlijke lunches in en laat in teammeetings ook af en toe iets persoonlijks ter sprake komen.

Verschil introvert extravert1

Tip 6. Geef je team extra verantwoordelijkheid

Door je team samen verantwoordelijkheden te geven, zullen ze zich meer als team betrokken voelen bij het eindresultaat. 

Ook heb je kans dat je teamleden dan met elkaar in gesprek gaan over een goede manier om het samen aan te vliegen. Dat helpt om van hen een team te maken, ook zonder dat jij als leidinggevende alle taken moet verdelen.

Die extra verantwoordelijkheid zal nog meer bijdragen aan een goed teamgevoel als je team daadwerkelijk samen successen boekt. 

En vooruit: ga soms een keer suppen

Samen activiteiten ondernemen buiten de werkvloer en buiten alle handige digitale tools om, is óók heel belangrijk. Het teamgevoel versterken gebeurt juist ook als mensen niet aan het werk zijn en elkaar op persoonlijk vlak beter leren kennen. Dus neem een keer die halve dag vrij om met elkaar op een supboard te staan, samen voor de barbecue aan te schuiven of een dag met elkaar te survivallen. En oké, een vrijmibo op z’n tijd is ook best aardig. 

Tijd, welke tijd?

Denk je nu “Activiteiten tijdens kantoortijd? Daar hebben wij geen tijd voor!”. Nou, vast wel. Verdiep je eens in hoe jij en je teamleden tijd kunnen overhouden door beter grenzen aan te geven, meer gefocust te werken en drammerige collega’s van buiten het team af te houden. Over timemanagement valt een hoop te leren. Een start daarmee maken? Volg Tijdwinst.com en Björn op Instagram en krijg handige timemanagement-tips te zien in jouw feed.

Volg samen een training als team

In plaats van met het hele team suppen of je beste kookkunsten laten zien tijdens een kookcursus, kunnen jullie ook het nuttige met het aangename verenigen. Versterk jullie teamgevoel door samen een zinvolle training te volgen. 

Willen jullie samen leren om slimmer te werken? Misschien is een training timemanagement handig. En vinden jullie het lastig om elkaar aan te spreken op gedrag of een moeilijke boodschap over te brengen? Dan is een training gesprekstechnieken of feedback geven misschien een optie. 

Ook een gewoon interessante training kan natuurlijk. Een training snellezen bijvoorbeeld. Altijd handig. Een leuke buiten-de-deur-activiteit waarbij jullie als team niet alleen samen wat leuks ondernemen, maar ook veel van opsteken. 

Kort en bondig communicerenJohari Window 5_

Mensen vroegen ook

Hoe stimuleer je een team?

Je team in zijn geheel eigen verantwoordelijkheid geven helpt. Je medewerkers met elkaar in contact laten komen ook. Plan activiteiten buiten de deur, maar zorg er ook voor dat er tijdens werktijd contact is. Vergeet tussen het thuiswerken door niet soms fysieke overleggen te plannen. En gebruik een platform waarop jullie online samenwerken. Wij zijn fan van Todoist, maar Monday, Asana of Trello werkt ook goed. 

Wat is jouw bijdrage aan een team?

Wat je vooral slim kunt aanpakken, is het uitdelen van verantwoordelijkheid. En verder? Stimuleer introverte collega’s om een bijdrage te leveren aan bijvoorbeeld een vergadering of meeting. Zo voelen ook zij zich betrokken. Geef je medewerkers verder een veilig gevoel, bijvoorbeeld door feedback geven te stimuleren en elk teamlid afzonderlijk te complimenteren met goed werk.

Het teamgevoel in coronatijd op peil houden, hoe doe je dat?

Een dagelijkse of wekelijkse stand-up waarin jullie samenkomen, draagt al bij aan het teamgevoel bij thuiswerken. Hetzelfde geldt voor het aanmaken van een gezamenlijke online werkplek (zoals Asana of Monday). Verder kun je overwegen om de vrijmibo’s naar online te verplaatsen of om online leuke activiteiten te ondernemen.